{"id":487,"date":"2025-04-30T14:22:16","date_gmt":"2025-04-30T11:22:16","guid":{"rendered":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/?p=487"},"modified":"2025-04-30T14:22:16","modified_gmt":"2025-04-30T11:22:16","slug":"musluman-ummetin-dikkatine-bocekler-gida-veya-ilac-olarak-kullanilamaz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/?p=487","title":{"rendered":"M\u00dcSL\u00dcMAN \u00dcMMET\u0130N D\u0130KKAT\u0130NE!-B\u00d6CEKLER GIDA VEYA \u0130LA\u00c7 OLARAK KULLANILAMAZ"},"content":{"rendered":"<p>Dr. H\u00fcseyin K\u00e2mi B\u00dcY\u00dcK\u00d6ZER<br \/>\n<a href=\"http:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bocekler-gida-yada-ilac-olamaz.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-488\" src=\"http:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bocekler-gida-yada-ilac-olamaz-300x131.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"131\" srcset=\"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bocekler-gida-yada-ilac-olamaz-300x131.jpg 300w, https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bocekler-gida-yada-ilac-olamaz.jpg 423w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><br \/>\nSon zamanlarda, insanlar\u0131n temel ihtiya\u00e7lar\u0131ndan biri olan proteinin, n\u00fcfusun artmas\u0131 nedeniyle \u015fimdiye kadar bilinen kaynaklardan tam olarak, kar\u015f\u0131lanamad\u0131\u011f\u0131 ve bu ihtiyac\u0131n b\u00f6ceklerden kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131, Bat\u0131&#8217;dan gelen yay\u0131nlar ve uygulamalarla M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131nda endi\u015fe meydana getirmektedir. G\u0130MDES, kuruldu\u011fu tarihten bu yana bu konudaki bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 kamuoyuyla payla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. G\u0130MDES, bu konuda F\u0131k\u0131h Kurulu&#8217;na tekrar bir rapor haz\u0131rlamas\u0131 i\u00e7in g\u00f6rev vermi\u015ftir.<\/p>\n<p><b>Bu Raporu dikkatinize sunuyoruz:<\/b><\/p>\n<p>B\u00f6cek Proteini Yemek ve G\u0131da Sekt\u00f6r\u00fcnde Boyas\u0131n\u0131 Katk\u0131 Maddesi Olarak Kullanman\u0131n F\u0131k\u0131hsal H\u00fckm\u00fc. B\u00f6ceklerin proteinine odaklanan sorularla ilgili F\u0131k\u0131h Kurulumuzun bu konudaki \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 yay\u0131nl\u0131yoruz. Konumuz b\u00f6cekle ilgili inceleyece\u011fimiz husus, b\u00f6cekten elde edilen maddelerin g\u0131da ve ila\u00e7 \u00fcr\u00fcnlerine eklenmesinin dinen caiz olup olmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130lk \u00f6nce inceleyece\u011fimiz konu; genel olarak \u201cB\u00f6cek\u201d t\u00fcr\u00fc canl\u0131lar\u0131n temizli\u011finin veya necisli\u011finin hangi esasa g\u00f6re belirlenece\u011fi ve elde edilen sonuca g\u00f6re yenilip yenilemeyece\u011fi hususunun kesin h\u00fckm\u00fcn\u00fcn belirlenmesidir. Konumuzda inceleyece\u011fimiz b\u00f6cek y\u00f6n\u00fc, \u00e7e\u015fitli y\u00f6ntemlerle elde edilen b\u00f6ce\u011fin proteininin g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerine kat\u0131lmas\u0131n\u0131n dinen caiz olup olmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<br \/>\n<!--more--><br \/>\n\u0130lk \u00f6nce inceleyece\u011fimiz konu, genel olarak \u201cB\u00f6cek\u201d t\u00fcr\u00fc canl\u0131lar\u0131n temizli\u011finin veya necisli\u011finin hangi esasa g\u00f6re belirlenece\u011fi ve elde edilen sonuca g\u00f6re yenilip yenilemeyece\u011fi hususunun kesin h\u00fckm\u00fcn\u00fcn belirlenmesidir.<\/p>\n<p><b>Hanefi ve \u015eafii mezheplerine g\u00f6re<\/b><\/p>\n<p>Kurallar bak\u0131m\u0131ndan hayvanlar denizde ya\u015fayanlar ve karada ya\u015fayanlar olmak \u00fczere ikiye ayr\u0131l\u0131r. Denizde ya\u015fayanlar: Hanefi mezhebinin bal\u0131k dedi\u011fi canl\u0131lar d\u0131\u015f\u0131nda kalanlar yenilmez. Karada ya\u015fayanlar \u00fc\u00e7 gruba ayr\u0131l\u0131r:<\/p>\n<p>1 &#8211; Kans\u0131z olanlar, yani sinekler, \u00e7ekirgeler, \u00f6r\u00fcmcekler vb.<br \/>\n2 &#8211; Kan\u0131 akmayanlar. Bunlar di\u011fer b\u00f6ceklerin, y\u0131lanlar\u0131n ve benzerlerinin \u00e7o\u011funlu\u011fudur.<br \/>\n3 &#8211; Kan\u0131 akanlar.<\/p>\n<p>Hanefi mezhebinde \u00e7ekirge hari\u00e7, ilk iki kategorideki hayvanlar\u0131n yenmemesi gerekti\u011fi konusunda g\u00f6r\u00fc\u015f birli\u011fi vard\u0131r. Ancak \u015eafiler \u00e7ekirge ile birlikte kertenkelenin de yenebilece\u011fini belirtmi\u015flerdir.<\/p>\n<p>\u0130stisnalar olan \u00e7ekirge ve kertenkele d\u0131\u015f\u0131ndaki b\u00f6ceklerin yenmesinin haram olmas\u0131n\u0131n sebebi, bu hayvanlar\u0131n zikredece\u011fimiz ayette ge\u00e7en k\u00f6t\u00fc (pis) hayvanlardan olmas\u0131d\u0131r. Zira Y\u00fcce Allah \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur:<\/p>\n<p>\u201c&#8230;Onlara iyili\u011fi emreder, onlar\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fckten al\u0131koyar, onlara helal olan\u0131 helal, pis olan\u0131 haram k\u0131lar, onlar\u0131n y\u00fcklerini ve \u00fczerlerindeki zincirleri indirir&#8230;.\u201d (Araf Suresi &#8211; 157)<\/p>\n<p><b>Maliki Mezhebine G\u00f6re<\/b><\/p>\n<p>Ha\u015ferat\u0131n yenilmesi hakk\u0131nda mezhepte iki g\u00f6r\u00fc\u015f vard\u0131r:<\/p>\n<p>1 \u2013 \u00d6l\u00fcm\u00fc tezkiye yoluyla olsun veya olmas\u0131n haramd\u0131r. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc \u0130bn-i Urafe ve Kar\u00e2fi gibi Maliki \u00e2limleri benimsemi\u015f olsa da mezhebin ekserisi bunu kabul etmemi\u015ftir.<\/p>\n<p>2 \u2013 Tezkiye ile \u00f6ld\u00fcr\u00fclen ha\u015ferat\u0131n yenilmesi mubaht\u0131r. Mezhepte kabul edilen g\u00f6r\u00fc\u015fte budur. Maliki ulemas\u0131 ha\u015ferat\u0131n tezkiyesinin nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131 hususunda farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler beyan etseler de, rivayetler iyice tetkik edildi\u011finde tezkiyeyi yapma \u015feklindeki ihtilaf\u0131n fazilet hususunda oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131r. Zira her ne \u015fekilde tezkiye edilirse edilsin(\u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi hangi \u015fekilde olursa olsun) \u015fayet besmele ve niyet edilerek yap\u0131ld\u0131ysa yenilece\u011finde ittifak(g\u00f6r\u00fc\u015f birli\u011fi) vard\u0131r. Netice olarak b\u00f6ce\u011fin proteinin g\u0131da maddelerinde kullan\u0131m\u0131 Maliki mezhebine g\u00f6re b\u00f6ce\u011fin \u00f6ld\u00fcr\u00fclme esnas\u0131nda niyet ve besmelenin bulunmas\u0131yla mubah olabilir. Bunlardan biri bulunmad\u0131\u011f\u0131 takdirde bu b\u00f6ce\u011fin Maliki mezhebince yenilmesi ve yiyecek maddelerinde kullan\u0131lmas\u0131 caiz olmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p><b>Hanbel\u00ee Mezhebine G\u00f6re<\/b><\/p>\n<p>Hanbel\u00ee mezhebinde bir hayvan\u0131n -hakk\u0131nda kesin delil olanlar m\u00fcstesna- temiz veya necis olabilmesinde belirleyici etken v\u00fccudunda kan olup olmamas\u0131d\u0131r. Canl\u0131lar iki k\u0131s\u0131md\u0131r:<\/p>\n<p>a)Ak\u0131c\u0131 kana sahip olmayan canl\u0131lar<br \/>\nb)Ak\u0131c\u0131 kana sahip olan canl\u0131lar<\/p>\n<p>Hanbel\u00ee fakihleri ak\u0131c\u0131 kana sahip olmayan hayvanlar\u0131n, canl\u0131 veya \u00f6l\u00fclerinin temizli\u011fiyle h\u00fckmetmi\u015flerdir. Mezkur h\u00fckme, sebep olarak yapt\u0131klar\u0131 izahlarda; \u00f6l\u00fc bir canl\u0131n\u0131n necis\/pis olmas\u0131na tek sebebin bedeninde bulunan kan\u0131n kat\u0131la\u015f\u0131p hapsolmas\u0131 oldu\u011fu ve buna ba\u011fl\u0131 olarak ak\u0131c\u0131 kana sahip olmayan canl\u0131lar\u0131n necis olamayaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015flerdir.<\/p>\n<p>Yap\u0131lan nakiller neticesinde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi ak\u0131c\u0131 kana sahip olmayan hayvanlar tahirdir yani temizdir. \u015eenk\u0131t\u0131, \u201cZad\u00fc\u2019l- M\u00fcstekni\u201d \u015ferhinde yiyeceklerden t\u00fcreyen kurtlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn ha\u015farat\u0131 yemenin haram oldu\u011funu ifade etmi\u015f ve illet olarak da M\u00fcsl\u00fcman toplumun b\u00f6yle bir canl\u0131y\u0131 habis olarak de\u011ferlendirdi\u011fini dile getirmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Mezkur nakillerden de anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere Ha\u015farat cinsi olan canl\u0131lar\u0131n yenilmesi haramd\u0131r. B\u00f6ce\u011fin proteininin yenilmesi ve sat\u0131lmas\u0131 Hanbeli mezhebinde caiz g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/p>\n<p>Ha\u015ferat cinsi canl\u0131lar\u0131n sat\u0131\u015f\u0131nda bir fayda g\u00f6r\u00fclemeyece\u011finden dolay\u0131 sat\u0131\u015f\u0131n\u0131n haram oldu\u011funu ifade edilmi\u015ftir. Sonu\u00e7 olarak ifade edecek olursak konu edindi\u011fimiz b\u00f6ce\u011fin Hanefi ve \u015eafii mezhebinde bizzat yenilmesi veya yiyecek \u00fcr\u00fcnlerinde katk\u0131 maddesi olarak kullan\u0131lmas\u0131 caiz olmamakla beraber g\u0131da sekt\u00f6r\u00fcnde al\u0131m-sat\u0131m\u0131 da caiz de\u011fildir. Maliki mezhebinde ise \u015fayet b\u00f6ce\u011fin \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi \u0130slami usulle yani niyet ve besmele ile olursa caiz. Aksi takdirde caiz de\u011fildir. Hanbeli mezhebi ise b\u00f6ce\u011fin yenilmesi ve sat\u0131lmas\u0131 hususunda Hanefi ve \u015eafii mezhebi ile ayn\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc yani caiz olmayaca\u011f\u0131n\u0131 benimsemi\u015ftir.<\/p>\n<p><b>Bu \u0130slam\u0131n d\u00f6rt mezhebinin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda ve d\u00fcnya n\u00fcfunun da\u011f\u0131l\u0131m\u0131nda d\u00f6rt mezheb takip\u00e7ilerinin kar\u0131\u015f\u0131k bir co\u011frafya g\u00f6stermesi, helal ve Tayyib \u00fcr\u00fcn \u00fcretecek kurum ve kurulu\u015flar\u0131n ekonomik bir \u00fcretim yapmak zorunda olaca\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak b\u00fct\u00fcn b\u00f6ceklerin protoin, boya ve di\u011ferleri ile birlikte b\u00f6ceklerin haram olarak i\u015flem g\u00f6rmesi \u00fcmmetin selameti i\u00e7in uygun g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/b><\/p>\n<p>Her \u015feyin en do\u011frusunu bilen yaln\u0131zca Allah Te\u00e2l\u00e2\u2019d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dr. H\u00fcseyin K\u00e2mi B\u00dcY\u00dcK\u00d6ZER Son zamanlarda, insanlar\u0131n temel ihtiya\u00e7lar\u0131ndan biri olan proteinin, n\u00fcfusun artmas\u0131 nedeniyle \u015fimdiye kadar bilinen kaynaklardan tam olarak, kar\u015f\u0131lanamad\u0131\u011f\u0131 ve bu ihtiyac\u0131n b\u00f6ceklerden kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131, Bat\u0131&#8217;dan gelen yay\u0131nlar ve uygulamalarla M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131nda endi\u015fe meydana getirmektedir. G\u0130MDES, kuruldu\u011fu tarihten bu yana bu konudaki bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 kamuoyuyla payla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. G\u0130MDES, bu konuda F\u0131k\u0131h Kurulu&#8217;na tekrar [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"gallery","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-487","post","type-post","status-publish","format-gallery","hentry","category-haberler","post_format-post-format-gallery"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/487","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=487"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":489,"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions\/489"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gimdes.org\/helal-gida\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}